توضیحات اجمالی
شناخت اجمالی قوانین و مقررات رشته ورزشی هوگام (استراگوس)
نام پارسی: هوگام
- تعریف واژگان :
- واژه "هوگام" مخفف عبارت "هنر ورزشی گذر از موانع" است و به ترتیب زیر نامگذاری شده است:
- هنر ورزشی گذر از موانع (هوگام) Sport Art Passing Obstacles
- واژه "هوگام" مخفف عبارت "هنر ورزشی گذر از موانع" است و به ترتیب زیر نامگذاری شده است:
شاخههای رشته هوگام
این هنر ورزشی دارای ۳ شاخه متفاوت با نامهای فارسی زیر است:
- تیزگام
- آذرخش
- یوز
تیزگام
- توضیح واژگان :
- در فرهنگ فارسی به معنی تندرو یا سریع است.
- الهامگرفته از منابع اساطیر ایرانی و مفهوم پیشرفت گامبهگام در دورههای ورزشی.
- اشارهای است به سرعت عمل، دقت و چابکی در عبور از موانع.
آذرخش
- توضیح واژگان :
- مفهومی نمادین از تواناییهای طبیعی (مانند آذرخش در طبیعت).
- نشاندهنده توانمندیهای فیزیکی و ذهنی در شرایط غیرمنتظره.
- تمرکز بر انعطافپذیری، انرژی و واکنش سریع .
یوز
- توضیح واژگان :
- اشاره به یوز (یوزپلنگ ایرانی) ، نماد قدرت، تعادل و استقامت .
- برجستهسازی مهارتهای پایه در گذر از موانع دشوار و طبیعی.
- تاکید بر کار تیمی، هماهنگی و امداد رسانی .
توضیح معنا و مفهوم هوگام
هو: نماد روح و روان
- در فرهنگ فارسی، واژه "هو" به معانی زیر اشاره دارد:
- صدا، آواز، بانگ و فریاد : اشاره به ضمیر غایب مفرد مذکر (او، وی)
- ذات الهی : در منابع صوفیانه و ادبیات فارسی (مانند مثنوی معنوی)، "هو" به عنوان نماد حق یا خداوند به کار رفته است.
- مثال:
- و الهم روز و شب اندر صنع هو هیچگونه نیستم پروای تو. (مثنوی معنوی)
- هو الحق، اوست حق اوست خدا.
- مثال:
- تاریخچه :
- این واژه پیش از اسلام نیز در فرهنگ ایرانیان کاربرد داشت و در نامهای اسطورهای مانند هووخشتره (در زرتشتیها) و همچنین از نامهای الله الصمد یافت میشود.
- در آیین مهر، "هو" به عنوان کلید اصلی به کار میرود:
- به جز واژه «هو»، حضرت بر نامی دیگر ننشیند. پس یا حضرت هو مدد!
گام: نماد حرکت و پیشرفت
- از واژه "گام" به معنی حرکت به جلو ، پیشرفت فیزیکی و معنوی یاد میشود.
- در مفهوم هوگام، "گام" نماد حرکت به سوی رستگاری، نوعدوستی و امداد رسانی است.
- ارتباط با روح و جسم :
- پرورش جسم و جان (روح و روان) از طریق این هنر ورزشی.
- ترکیب تواناییهای فیزیکی و هوش هیجانی برای غلبه بر چالشهای طبیعی و شهری.
نام بینالمللی: استراگوس (Stragos)
استراگوس چیست؟
- منشاء نام :
- STRAGOS مخفف Struggle To Reach A Goal Over Sports است.
- معنی لغوی :
- Struggle تلاش: تلاش فراوان در مواجهه با چالشها.
- Reach A Goal دستیابی به هدف): رسیدن به اهداف فراتر از ورزش (مانند امداد رسانی، تربیت فیزیکی و معنوی).
- Over Sports (فراتر از ورزش): ترکیب ورزش با ارزشهای انسانی و اخلاقی.
- شمارهگذاری مخفف :
- S : Struggle (تلاش)
- T : To (به سوی)
- R : Reach (دستیابی)
- A : A (یک)
- G : Goal (هدف)
- O : Over (فراتر از)
- S : Sports (ورزش)
تفاوت هوگام و استراگوس
- هوگام : نام رسمی رشته در داخل ایران است که با تأیید کمیته فنی و هیئت رئیسه هوگام کشور مطابق با آییننامههای بینالمللی ثبت شده است.
- استراگوس : نام بینالمللی رشته که برای شناخت جهانی و ثبت در سازمانهای ورزشی غیرانتفاعی، مانند GAISF انتخاب شده است.
شورای بینالمللی استراگوس (ISC)
- نام رسمی :
- International Stragos Council (ISC)
- تاریخ تأسیس :
- ۱۷ دسامبر ۲۰۱۸ (۲۶ آذر ۱۳۹۷)
- روش تأسیس :
- اولین مجمع بینالمللی ورزش استراگوس از طریق ویدئو کنفرانس تشکیل شد.
- کشورهای عضو مؤسس :
۱. ایران
۲. جمهوری آذربایجان
۳. پاکستان
۴. چین
۵. تایلند
۶. مصر
۷. افغانستان
۸. ترکیه
ریاست و دبیرکلی ISC
- رئیس اولین شورای بینالمللی :
- خالد مسیح از پاکستان
- دبیر کل اولین شورای بینالمللی :
- دکتر مقداد کامرانی از ایران
- مدت زمان مسئولیت :
- چهار سال (۲۰۱۸–۲۰۲۲) – با تصمیم هیات رئیسه تمدید شد .
- هدف :
- هدایت و توسعه رشته استراگوس در سطح جهانی
- استانداردسازی قوانین و مقررات بینالمللی
- همکاری با فدراسیونهای ورزشی منطقهای و جهانی
هدفها و ارزشهای هوگام (استراگوس)
اهداف اصلی
- تربیت انسان کامل :
- توجه به تواناییهای جسمی، ذهنی و روحی ورزشکاران.
- فراتر از ورزش :
- ترکیب ورزش با امداد رسانی، کمکهای اولیه و آموزشهای انسانی .
- توسعه ملی و بینالمللی :
- گسترش رشته در تمامی استانهای ایران و کشورهای منطقه.
- برگزاری مسابقات بینالمللی و توسعه شبکه همکاری با کشورهای عضو ISC.
ارزشهای فرهنگی و اخلاقی
- احترام به طبیعت :
- استفاده از محیطهای طبیعی (جنگل، کوهستان، کویر) بدون آسیبرسانی به اکوسیستم.
- همبستگی و کار تیمی :
- تاکید بر همکاری گروهی و یاریرسانی به دیگران .
- ورزش برای همگان :
- فراگیری برای همه سنین، جنسیتها و تواناییها .
- توسعه رشته برای ورزشکاران معلول و گروههای آسیبپذیر .
ساختار و قوانین هوگام (استراگوس)
سطحبندی مسابقات
- دو بخش اصلی :
۱. مبتدی5 سطح
۲. پیشرفته ۵ سطح - اهداف سطوح :
- توسعه تدریجی مهارتهای اساسی (تعادل، قدرت، سرعت، چابکی).
- آمادهسازی برای شرکت در مسابقات بینالمللی.
قوانین مسابقات داخلی و بینالمللی
- قوانین عمومی :
- مسابقات در محیطهای طبیعی و شهری برگزار میشود.
- موانع شامل ساختارهای مصنوعی و طبیعی (مانند درختان، سنگها، آب و ...) هستند.
- قوانین ایمنی :
- استفاده از تجهیزات حفاظتی (کلاه، زانوپوش، دستکش).
- وجود تیمهای امدادی و داوری در تمامی مراحل .
- قوانین رقابتی :
- امتیازدهی بر اساس سرعت، دقت، خلاقیت و کمک به حریفان .
- برتری در مسابقات بر اساس زمان کلی و رعایت اصول اخلاقی (احترام به داوران، حریفان و محیط زیست).
رویدادهای رسمی
- مسابقات ملی هوگام (استراگوس)
- برگزاری سالانه در تمامی استانهای ایران.
- مسابقات در دو بخش تیمی و فردی برگزار میشود.
- تورنمنت بینالمللی استراگوس
- اولین دوره در تبریز، ایران (آبان ۱۴۰۲) برگزار شد.
- شرکت کنندگان از کشورهای عضو ISC.
چشمانداز آینده هوگام (استراگوس)
- گسترش ملی :
- توسعه فعالیت به تمامی ۳۱ استان ایران.
- تربیت مربیان، داوران و سازماندهندگان رقابتها.
- گسترش بینالمللی :
- ثبت در سازمانهای بینالمللی (GAISF، SportAccord).
- همکاری با کشورهای همسایه (مانند جمهوری آذربایجان، ترکیه، گرجستان ).
- توسعه آموزشی :
- تألیف منابع آموزشی فارسی و انگلیسی.
- ایجاد دورههای آموزشی در دانشگاههای ورزشی.
- ثبت رشته در پایگاه دادههای ورزشی جهانی (مانند World Sports Encyclopaedia).
- فعالیتهای رسانهای :
- تولید ویدیوهای آموزشی و مستندات از مسابقات.
- همکاری با رسانههای ورزشی برای پوشش خبری.
نتیجهگیری
ورزش هوگام (استراگوس) یکی از رشتههای نوین ورزشی ایران است که با ترکیب هنر، ورزش و امداد رسانی ، به دنبال تربیت انسان کامل است. این رشته با ریشههای فرهنگی و تاریخی ایرانی، در سطح ملی و بینالمللی گسترش یافته و با تلاشهای مستمر کمیته استراگوس فدراسیون ورزشهای همگانی ایران و شورای بینالمللی استراگوس (ISC)، به یک رشته جهانی تبدیل شده است.
![]()
هوگام فراتر از یک نام
هنر ورزشی گذر از موانع یا هوگام ، یک ورزش مفرح با قابلیتهای گوناگون است که آمادگی جسمانی را در ردههای مختلف سنی و در محیطهای طبیعت و سالن ورزشی توسعه میدهد. این رشته نوین ماجراجویی نیازمند آموزشهای گامبهگام در ۱۰ سطح فنی است که در باشگاههای هوگام کشور برگزار میشود. ورزشکاران پس از تکمیل هر سطح، میتوانند در مسابقات همسطح شرکت کنند و از موانع مختلف طبیعی و مصنوعی عبور کنند.
ساختار آموزشی و مسابقاتی هوگام
سطحبندی آموزشی
- ۱۰ سطح فنی :
- هر سطح شامل مهارتهای خاص (مانند تعادل، قدرت، سرعت، هوش هیجانی) است.
- آموزشها در باشگاههای هوگام کشور به ورزشکاران منتقل میشود.
- پس از تکمیل هر سطح، ورزشکار میتواند در مسابقات متناظر شرکت کند.
انواع مسابقات
- سطح آماتور (سرپوشیده/سالن) :
- مسابقات در محیطهای کنترلشده با موانع سالنی (مانند نردبان، دیوارهای مصنوعی، تونلها).
- مناسب برای ورزشکاران مبتدی و آموزش اصول پایه .
- سطح حرفهای (طبیعت بکر) :
- مسابقات در محیطهای طبیعی (جنگل، کوهستان، کویر، ساحل).
- موانع شامل چالهها، درختان، صخرهها، رودخانهها و ساختارهای مصنوعی.
- تاکید بر هماهنگی تیمی، امداد رسانی و تصمیمگیری در شرایط بحرانی .
ویژگیهای فیزیکی و روحی هوگام
ورزش هوگام بهطور چشمگیری به افزایش قابلیتهای جسمانی و توسعه مهارتهای روحی و روانی کمک میکند. برخی از این ویژگیها عبارتند از:
- قدرت و استقامت : غلبه بر موانع طبیعی و مصنوعی.
- چابکی و انعطاف : حرکت سریع در مسیرهای ناهموار.
- تمرکز و تعادل : حفظ تعادل در شرایط غیرمنتظره.
- هماهنگی عصبی-عضلانی : حرکات دقیق و منسجم در مواجهه با چالشها.
- روحیه امدادی و کار تیمی : کمک به حریفان و همراهان در شرایط بحرانی.
این رشته نه تنها به عنوان یک ورزش مطرح است، بلکه فرهنگ امدادگری ورزشی را در جامعه تقویت میکند و میتواند دربیچهای برای بشردوستی باشد.
چشمانداز هوگام: مدل SWOT و آیندهنگری
بر اساس تحلیل SWOT و نظر کارشناسان ورزشی، رشته هوگام با توجه به قابلیتهای فنی، امدادی، آمادگی جسمانی و ذهنی ، میتواند فرهنگساز ایده امدادگر ورزشی با شعار "هر خانواده یک هوگامکار" شود. این رشته در آیندهای نزدیک، مرزهای ورزش و مبارزه با همکاری و محبت را جابهجا خواهد کرد .
روش امتیازدهی در مسابقات
۱. مسابقات انفرادی
- مدت زمان : هر راند ۲۰ ثانیه، مجموعاً ۳ راند.
- رویکرد : ورزشکاران باید در زمان تعیینشده، از موانع با اشکال مختلف تعقیب و گریز کنند و حریفان را بگیرند .
- نکته : امتیازدهی بر اساس زمان تکمیل مسیر و دقت در گذر از موانع است.
۲. مسابقات تیمی
- تعداد نفرات : هر تیم شامل ۴ ورزشکار و ۱ مربی (به عنوان یار ذخیره).
- روش بازی :
- تیمها باید در طول مسیر از ۱۰ آیتم مختلف (مانند راپل، عبور از رودخانه، گرهزنی، کمکهای اولیه) عبور کنند.
- تمام تیمها باید با هم از خط پایانی عبور کنند .
- امتیازدهی : در این روش بدون امتیاز است ؛ تیمها با خطاهای تعریفشده (مانند زمان اضافی یا قوانین رفتاری) زمان تیم خود را افزایش میدهند.
- نقش مربی :
- مربی میتواند در مواقع بحرانی به تیم کمک کند (مانند امداد رسانی یا راهنمایی فنی).
اهداف اصلی هوگام
ورزش هوگام با توجه به آموزشهای ۱۰ سطحی و تجربیات عملی ، اهداف زیر را دنبال میکند:
- آمادهسازی برای شرایط بحرانی :
- تربیت افرادی که بتوانند قبل از رسیدن تیمهای امدادی وارد عمل شوند.
- مثال:
- نجات افراد در حوادث طبیعی (غرقشدگی، سقوط از ارتفاع، آتشسوزی).
- مقابله با حیوانات وحشی یا تصادفات جادهای.
- توسعه مهارتهای امدادی :
- آموزشهایی مانند کمپ اضطراری، جنگلپیمایی، کوهپیمایی، شنا، کمکهای اولیه، راپل، اطفاء حریق در طبیعت .
- تقویت روحیه کار تیمی :
- همکاری برای غلبه بر چالشها و حفظ جان و مال هموطنان در شرایط اضطراری.
مشخصات فیزیکی زمین و تجهیزات
ابعاد زمین
- در مسابقات سالنی (یوز) :
- اندازه استاندارد: ۱۵ × ۲۰ متر .
- قابلیت تغییر برای زمینهای بزرگتر یا کوچکتر.
- در مسابقات طبیعت :
- طراحی مسیرها بر اساس شرایط محیطی (جنگل، کوهستان، کویر، ساحل).
تجهیزات مورد نیاز
- موانع :
- حداقل ۱۰ و حداکثر ۱۵ مانع (بادی یا مصنوعی) بر اساس سطح ورزشکاران.
- تجهیزات ایمنی :
- کفش کتونی مناسب
- زانوبند
- آرنجبند
- کلاه ایمنی (برای بانوان)
- دستکش نیمپنجهای
ویژگیهای منحصر به فرد هوگام
۱. روحیه امدادی و همکاری
- نکته برجسته :
- برخلاف سایر ورزشهای گروهی، هوگام روحیه امدادی و کمک به همدیگر را بهخوبی تقویت میکند.
- ورزشکاران باید با همکاری، رهبری، وفاداری و تلاش جمعی به پایان مسیر برسند.
- هدف فرهنگی :
- گسترش فرهنگ ایثار و همبستگی در جامعه.
۲. انواع محیطهای رقابتی
- چهار اقلیم اصلی :
۱. جنگل : موانع طبیعی (درختان، شاخهها، کانالهای آبی).
۲. دریا : شنا، تکنیکهای امداد در آب، عبور از سازههای ساحلی.
۳. کوهستان : بالا رفتن از دیوارهای صخرهای، راپل، گذار از شیبهای عمودی.
۴. کویر : مقابله با شرایط بیابانی (گرما، شن و ماسه، تغییرات دمایی).
۳. اهداف فراتر از ورزش
- فرهنگسازی برای امداد رسانی :
- آموزش مهارتهایی که میتواند در حوادث طبیعی (زلزله، سیل، آتشسوزی) کاربرد داشته باشد.
- توسعه شخصیت و روحیه قهرمانی :
- تقویت اعتماد به نفس، رهبری و تصمیمگیری در شرایط اضطراری .
نتیجهگیری
ورزش هوگام (استراگوس) یکی از رشتههای نوین ورزشی ایران است که با ترکیب هنر، ورزش و امداد رسانی ، به دنبال تربیت انسان کامل است. این رشته با ریشههای فرهنگی ایرانی، در سطح ملی و بینالمللی گسترش یافته و با تلاشهای مستمر کمیته استراگوس فدراسیون ورزشهای همگانی ایران و شورای بینالمللی استراگوس (ISC) ، به یک رشته جهانی تبدیل شده است.
چشمانداز آینده
- گسترش ملی :
- توسعه فعالیت به تمامی ۳۱ استان ایران.
- تربیت مربیان، داوران و سازماندهندگان مسابقات.
- گسترش بینالمللی :
- ثبت در سازمانهای بینالمللی GAISF، SportAccord.
- همکاری با کشورهای همسایه (جمهوری آذربایجان، ترکیه، گرجستان).
- توسعه آموزشی :
- تألیف منابع آموزشی فارسی و انگلیسی.
- ایجاد دورههای آموزشی در دانشگاههای ورزشی.
- فعالیتهای رسانهای :
- تولید ویدیوهای آموزشی و مستندات از مسابقات.
- همکاری با رسانههای ورزشی برای پوشش خبری.
نمونه موفقیت در عمل
ورزشکاران هوگام در سالهای اخیر، در حوادث طبیعی نشان دادهاند که چگونه آموزشهای عملی این رشته میتواند زندگی افراد را نجات دهد . برای مثال:
- نجات یک فرد غرقشده قبل از رسیدن تیمهای امدادی.
- کمک به تیمهای امداد در زمان سیلاب با استفاده از مهارتهای راپل و عبور از موانع.
- کاهش تلفات در تصادفات جادهای با استفاده از آموزشهای امدادی.
این موفقیتها نشاندهنده توانایی هوگام در تربیت افرادی فراتر از ورزشکاران است که میتوانند در شرایط واقعی نیز امداد رسان باشند.
تاریخچه و توسعه هوگام در ایران
- سال ۱۳۸۵–۱۳۹۰ :
- طراحی و تدوین رشته توسط دکتر مقداد کامرانی .
- تمرکز بر مهارتهای واکنش سریع، امداد و کمکهای اولیه.
- سال ۱۳۹۷ :
- معرفی رسمی به وزارت ورزش و جوانان ایران .
- سال ۱۳۹۸ :
- تشکیل کمیته فنی فدراسیون ورزشهای همگانی .
- سال ۱۴۰۲ :
- برگزاری اولین تورنمنت بینالمللی هوگام در تبریز .
- بازگشت رشته به فدراسیون ورزشهای همگانی تحت نام "استراگوس".
چالشها و راهکارهای توسعه
چالش | راهکار |
عدم شناخت جهانی | ثبت درGAISFوSportAccordبرای اعتبار بینالمللی. |
محدودیت مالی | جذب اسپانسرهای محلی و منطقهایمانند شرکتهای ورزشی ایران و خاورمیانه |
عدم حضور در شورای المپیک | همکاری بافدراسیونهای منطقهای برای توسعه شبکه. |
جمعبندی
ورزش هوگام (استراگوس) نه تنها یک رشته ورزشی است، بلکه آمادهسازی افراد برای مواجهه با چالشهای واقعی را فرامیدهد. با توجه به شرایط اقلیمی متنوع ایران و نیاز به تیمهای واکنش سریع، هوگام میتواند نیروهای انسانی آمادهای برای نجاتهای اضطراری فراهم کند. این رشته با حمایتهای ملی و بینالمللی، در آیندهای نزدیک به یک فرهنگ جهانی امدادگری ورزشی تبدیل خواهد شد .
روابط عمومی و بین المللی کمیته هوگام ایران














